Ekspert deyir ki, məhsul istehlakçının iştirakı olmadan açılırsa, onun hüquqları pozulur
Nyus.Az kaspi.az-a istinadən yazını təqdim edir.
"İrşad Electronics"dən zəmanətlə telefon almışıq. 3 aydan sonra telefonda problem yaranıb. Müraciət etmişik, telefonu qəbul ediblər və bildiriblər ki, 4-14 gün müddətində təmir olunacaq, ya da yenisi ilə əvəzlənəcək. Düz 14 gündən sonra çağırırlar və sökülüb-dağılmış vəziyyətdə olan telefonu göstərib deyirlər ki, telefon fiziki zədəyə məruz qalıb, 120 manat verin, təmir edək. Bayram günlərində əsəblərim "İrşad Electronics"in əməkdaşları ilə söhbətdə xeyli pozuldu".
Bu statusu jurnalist Natiq Muxtarlı sosial şəbəkədəki profilində paylaşıb. Natiq Muxtarlı bizimlə söhbətdə bildirdi ki, əgər telefon fiziki zədəyə məruz qalıbsa, mağaza bunu müştərinin iştirakı ilə araşdırmalı və sübut etməli idi: "Ancaq mağaza bunu etməyərək telefonu qəbul edib və 14 gündən sonra müştəriyə məlumat verib. İndi mağaza necə sübut edə bilər ki, telefona fiziki zədəni onların ustaları vurmayıblar? Mağazaların məsələyə belə yanaşması, onların hansı yolla olursa-olsun zəmanətdən imtina etməsinə hesablanıb".
Məsələnin aktuallığını nəzərə alıb qeyd edilən şirkətlə əlaqə saxladıq. Şirkətin müştəri xidmətindən dedilər ki, müştəriyə təqdim edilən aktda da qeyd edildiyi kimi, cihazda mexaniki və fiziki zədələr aşkar olunub, cihaz deformasiyaya uğrayıb, əyridir. Və zəmanət öhdəlikləri qeyd olunan hallara şamil edilmir.
Sosial şəbəkədəki paylaşımla bağlı fikir bildirən bəzi istehlakçılar da bu kimi məsələlərlə üzləşdiklərini qeyd edirlər. Hətta bir çoxları iddia edir ki, mağazalarda "qızıl zəmanət"in tətbiqindən sonra bu kimi hallar daha da artıb. Yəni mağazalar müştərini "qızıl zəmanət" haqqı ödəməyə vadar etmək üçün bu kimi fırıldaqlara əl atırlar. Son zamanlar bu tip şikayətlər xeyli artıb. Təkcə "İrşad Electronics"dən yox, digər mağazalardan da məhsul alanlar eyni problemlərlə üzləşirlər.
Maraqlıdır, bu kimi problemlərlə üzləşən vətəndaş hüquqlarını necə qorumalı, hansı addımları atmalıdır?
Azad İstehlakçılar Birliyinin sədri Eyyub Hüseynov qeyd etdi ki, bu mövzu ilə bağlı artıq 4 ildir şikayətlər daxil olur: "Artıq 4 ilə yaxındır ki, müştərilərə böhtan atmaqla satdıqları saxta, keyfiyyətsiz telefonun pulunu alıcıya qaytarmamaq üçün bu "priyomdan" istifadə olunur. Bu şikayətlər yalnız adı çəkilən mağaza ilə bağlı yox, hazırda ölkəmizdə fəaliyyət göstərən bir çox telefon mağazasının məhsulu haqqında olur. Bizə gələn şikayətlərdən birini misal çəkim. Demək, müştəri telefonu alıb və alan kimi dərhal üzlük çəkdirib. 2 saatdan sonra müştəri telefonun proqram təminatının ona uyğun olmadığını görüb dəyişmək və ya qaytarmaq istəyəndə, satıcı telefonu götürərək, gizlincə üzərinə cızıq qoyub. Beləcə, müştəriyə böhtan atıb ki, telefonda fiziki zədə var. Yəni bu proses 4 ildir ki, belə davam edir. Sübut eləmək də olmur ki, günah istehsalçıdadır, ya istehlakçıda. Çox təəssüflər olsun ki, telefonda hər hansı problem yaranan zaman, mağazanın servis xidmətinə verəndən sonra onun sonrakı taleyi ilə bağlı məlumatı olmur. Yəni müştəri telefonun necə yoxlanmasından bixəbər olur. Ona görə, istehlakçılara məsləhət görürük ki, telefonu əllərindən verməsinlər. Hər bir prosesin onların iştirakı ilə olmasını tələb etsinlər. Müştəri, çıxış yolu kimi İqtisadiyyat Nazirliyini yanında Antiinhisar Siyasəti və İstehlakçıların Hüquqlarının Müdafiəsi Dövlət Xidmətinə şikayət ərizəsi ilə müraciət etməlidir. Həmin qurum ekspert təyin etməlidir".
Vəkillər kollegiyasının üzvü Xəyal Bəşirov bildirdi ki, bu məsələdə istehlakçının hüquqları pozulub: "İstehlakçının hüquqları ilk olaraq o zaman pozulub ki, telefon servisdə onun iştirakı olmadan açılıb. Alıcıların da bu sahədə heç bir biliyi yoxdur ki, problemin onlardan, yoxsa mağaza tərəfindən qaynaqlandığını sübut edə bilsinlər. Hər bir halda əgər ortada belə bir məsələ varsa, mağaza sadəcə, bir aktla kifayətlənməyib problemin müştəridən qaynaqlandığını sübut etməlidir. Bu mövzu ilə çox rastlaşmışıq. Mağazalar bu tip hadisələrdə dərhal fikir bildirmirlər. Çünki dərhal fikir bildirmək üçün vətəndaşın iştirakı olmalıdır. Onlar isə 4-14 gün ərzində cavab verəcəklərini deyirlər. Əgər alıcıya 14 gün müddətindən və ya 14 gün sonra cavab verirlərsə, hesab edirəm ki, burada istehlakçı hüquqları pozulur. Məsələnin həlli üçün isə istehlakçı məhkəməyə müraciət etməli olur. Amma məhkəməyə müraciət etməzdən əvvəl alıcıya məsləhət görərdik ki, İqtisadiyyat Nazirliyini yanında Antiinhisar Siyasəti və İstehlakçıların Hüquqlarının Müdafiəsi Dövlət Xidmətinə müraciət etsin. Əgər yenə də bir nəticə əldə olunmasa, məhkəməyə versin. Məhkəmə məsələnin araşdırılması istiqamətində qərar çıxardacaq. Bu zaman araşdırmaya mütəxəssis cəlb olunmalıdır və həmin mütəxəssis konkret olaraq deyəcək ki, nasazlıq kimdən qaynaqlanır".
X. Bəşirov qeyd etdi ki, alıcı maddi ziyandan əlavə, mənəvi ziyanın da dəyməsi səbəbi ilə məhkəməyə müraciət edə bilər: "Çünki hər bir halda vətəndaş vaxt itirir. Eyni zamanda, qeyd edə bilər ki, aldığı telefondan istifadə edə bilməyib, ona keyfiyyətsiz telefon satıblar, bu isə mənən onu incidib. Belə olan halda məhkəmə ən azından, müəyyən qədər də olsa, istehlakçıya dəymiş maddi və mənəvi ziyanın təmin edilməsi ilə bağlı qərar qəbul edə bilər".
Nyus.Az
